Het is de eyecatcher van Berlijn, de megalomane Fernsehturm bij Alexanderplatz. Vanuit alle hoeken van de stad is hij zichtbaar. En neem je de lift naar boven, voor het uitzicht en eventueel een hapje en drankje in het restaurant, dan kun je bij mooi weer tot wel 40 kilometer ver kijken.
Echt mooi is hij niet, maar des te indrukwekkender. De voet van het bouwwerk is enorm, kijk je naar boven dan krijg je haast al een wee gevoel in je maag. Maar wat een ongelofelijk gaaf bouwwerk is de Fernsehturm. Samen met de restanten van de Berlijnse Muur, de Brandenburger Tor en de Reichstag is dit de plek die je absoluut moet hebben gezien als je naar Berlijn gaat.
Fernsehturm: Prestigeobject van de DDR
Het is de jaren ’60. De prestigestrijd tussen Oost en West is al groot. Overal schieten gebouwen uit de grond waarmee de rivalen indruk op elkaar willen maken. Zo wordt in Oost-Berlijn de imposante Karl-Marx-Allee aangelegd en in het Westen het Hansa-kwartier.
In Stuttgart is in 1956 al met veel succes een televisietoren gebouwd, die razend populair is bij de bevolking. Iedereen wil naar boven. In West-Berlijn worden ook projecten voor tv-torens bedacht. Maar die toren komt er niet. Wel in Oost-Berlijn. Op 14 juli 1964 wordt besloten om een immens bouwwerk te bouwen dat ook goed zichtbaar in het Westen zal zijn. Een bewijs van de vooruitgang in het Oosten en de incompetentie aan de andere zijde van de Berlijnse Muur.
De beste architecten worden ingehuurd voor dit enorme project en het allerbeste materiaal wordt ingekocht. Het roestvrijstalen metaal voor de bal komt uit West-Duitsland, het glas komt uit België en de airconditioning en de liften komen uit Zweden. Kosten nog moeite worden gespaard.
TV toren zorgt voor crisis
368 meter hoog wordt de tv-toren van Berlijn. Maar alleen al de plannen in 1965 leiden direct tot een probleem. De toren ligt op de aanvliegroute voor het West-Berlijnse vliegveld Tempelhof. Normaal vliegen vliegtuigen hier soms op slechts 300 meter hoogte. Dat is straks niet meer mogelijk.
Er komen prostesten uit de Verenigde Staten, Engeland en Frankrijk. Maar het protest heeft geen zin. Op 3 oktober 1969 is de Fernsehturm af en gaat hij open.
Eerbetoon aan de Spoetnik satelliet
Tegenwoordig kun je het haast niet voorstellen dat de toren voor moderniteit stond. De lelijke glimmende bol met zijn koperkleurige ramen, dat had beter gekund. Tenminste, dat zou je nu zeggen. Maar er zit zeker een idee achter de kleuren.
De bol is afgeleid van de Spoetnik satelliet. In 1957 bracht de Sovjet-Unie deze kunstmaan in een baan om de wereld. Het is op dat moment de eerste satelliet die om de aarde draait, waarmee de Sovjets hun macht in de ruimte demonstreren.
Twee televisiezenders
Wanneer de leider van de DDR Walter Ulbricht de toren in 1969 officieel opent, heeft de DDR 2 televisiezenders. Voor het eerst kunnen DDR-burgers vanaf dat moment in kleur naar de televisie kijken. Daarnaast maken ook een handvol radiozenders gebruik van de toren.
Wordt de Fernsehturm nog steeds gebruikt?
Jazeker. Tegenwoordig worden nog altijd 17 radiozenders, net als verschillende digitale tv-zenders, vanuit de Fernsehturm uitgezonden. Daarnaast zijn er in de televisietoren een observatiedek en een restaurant.
Romantisch eten in hogere ‘Sphere”
Heb je iets bijzonders te vieren? Wil jij je partner eens enorm verrassen? Of lijkt het je tof om eens op 207 meter hoogte goed te eten? In de ronddraaiende bol van de Fernsehturm is het restaurant Sphere gevestigd. Dit is een trip down memory lane.
Je moet er van houden, maar het restaurant is nog altijd zo ingericht als in de DDR tijd. Rechte tafels met fantasieloze stoelen in een decor uit de jaren 70 en 80. Super! Maar waar de inrichting nog aan Oost-Duitsland doet denken, doet het menu dit niet. Van een hamburger tot tournedos, het eten is hier heerlijk. Overigens kun je hier ook regelmatig op zondagochtend ontbijten.
Feit is dat je wel betaald voor het restaurant in de Fernsehturm. De prijzen liggen hier aanmerkelijk hoger dan in andere restaurants in Berlijn. Bovendien moet je betalen voor een reservering en daarnaast ook een ticket voor de lift naar boven kopen. Maar het is alleen vanwege het uitzicht al de moeite waard.
Wist je trouwens dat de bol waarin het restaurant zich bevindt, een half uur erover doet om 360 graden rond te draaien. Je krijgt tijdens het eten dus heel Berlijn van boven te zien.
Uitzichtpunt in de televisietoren van Berlijn
Wil je graag naar boven, maar gaat eten in restaurant Sphere je te ver? In de bol is ook een observatieplatform. Met een razendsnelle lift wordt je naar ruim 200 meter hoogte gebracht. Op deze plek staan verschillende telescopen, waarmee je de verre omgeving kunt bekijken.
Het uitzicht is briljant. Alexanderplatz blijkt ineens een klein pleintje te zijn, de kaarsrechte Karl-Marx-Allee snijdt door het oosten van de stad en de Brandenburger Tor lijkt wel van speelgoed.
Ben je uitgekeken of heb je er dorst van gekregen? Nee, hiervoor hoef je niet naar beneden. In de bol is Bar 203 aanwezig. Je raadt het al, op 203 meter hoogte. Een perfecte plek voor een drankje of cocktail.
Reserveer jouw bezoek aan de tv toren
De tv toren van Berlijn is een van de populairste attracties van de stad. Helaas kunnen slechts 400 mensen de bol met een van de 2 snelle liften per dag bezoeken. Wil je zeker weten dat jij daar tijdens je vakantie een van bent? Reserveer van te voren je ticket en bepaal zelf hoe laat je naar boven gaat. Bovendien ontwijk je de rij!
Grappig feitje over de Fernsehturm
In de communistische wereld hebben ze een hekel aan de 5 K’s: koning, kapitaal, kerk, kazerne en kroeg. Maar als de Fernsehturm in 1969 af is, lijkt het alsof er rond 12 uur ’s middags een kruis verschijnt op de stalen bol. De DDR-regering ziet dit als een schande probeert het kruis te laten wegwerken, wat niet lukt. Daarna besluiten overheidsfunctionarissen dat het geen kruis, maar een plus is die staat voor de kwaliteiten van het socialisme.
In West-Berlijn wordt hierom gegniffeld en menig Oost-Berlijner doet dit ook. In de volksmond wordt het kruis ‘de wraak van de paus’ genoemd of ‘Sankt Walter’, waarmee DDR-leider Walter Ulbricht wordt bespot.
Openingstijden Fernsehturm
De Fernsehturm is dagelijks geopend van 10.00 tot 23.00 uur. Een ticket naar boven kost 23,50 euro.