Smalle straatjes, knusse pleintjes en vakwerkhuizen. En kijk je schuin naar boven, dan zie je misschien zelfs op een heuveltop het kasteel Wernigerode. Veel middeleeuwser dan dit krijg je het niet. Dit is Wernigerode, liefkozend de Bonte stad in de Harz genoemd. Een stad waar van alles te beleven valt.

Dacht je met Goslar, Quedlinburg en Eisleben de mooiste steden in de Harz al ontdekt te hebben? Fout, Wernigerode hoort onbetwist ook in de rijtje thuis. Hoewel, de stad heeft in de 19e eeuw dikke pech gekend. Een brand verwoestte in 1847 een deel van het centrum. Verschillende vakwerkhuizen overleefden dit niet. En toch, dat zou je niet zeggen als je door de stad loopt.

Waarin onderscheidt Wernigerode zich van die andere prachtige steden in de Harz? Natuurlijk, door het kasteel en de stad heeft een van de mooiste raadhuizen van Europa. Nog een groot pluspunt? In Wernigerode zijn vele leuke activiteiten te beleven. Voor jong en oud. Vanuit hier stap je op de stoomtrein naar de Brocken, bezoek je het luchtvaartmuseum of maak je een uitstapje naar de dierentuin.

De grote vraag als je deze stad bezoekt is of je nu eerst naar de historische Altstadt gaat, of er voor kiest om eerst het Schloss Wernigerode te bezoeken. Wij kiezen voor het eerste. Na het bezoek aan het kasteel weten we precies hoeveel tijd we over hebben om de rest van de stad te ontdekken. Bovendien, dat imposante bouwwerk met zijn angstaanjagende torens trekt als een magneet.

Want iets angstaanjagends, dat heeft het kasteel zeker. Bovenop een bergtop gebouwd, straalt het macht uit. In Schloss Wernigerode moeten ooit belangrijke heersers hebben gewoond. En zal het er van binnen net zo mooi uitzien als van buiten?

Kasteel Wernigerode
Het kasteel staat op een heuvel boven de stad (foto: Alfred Stier via Pixabay)

Zee aan rode daken vanuit het kasteel

Als je op het pleintje voor het kasteel staat en over de rand naar beneden kijkt, word je getrakteerd op een prachtig uitzicht over Wernigerode. Het is een zee aan klassieke rode daken in een prachtig groen dal. Dat uitzicht heb je alvast te pakken.

Maar ook het kasteel zelf mag er zijn. De geschiedenis gaat terug tot het jaar 1110, als wordt begonnen met de bouw van de burcht. Door zijn strategische ligging is het kasteel al snel populair bij Duitse keizers als jachtslot.

Door de eeuwen heen is het regelmatig verbouwd. De laatste grote verbouwing is in de 19e eeuw, als graaf Otto von Stolberg-Wernigerode het kasteel moderniseert en zijn huidige uitstraling geeft. Tegenwoordig is het museum met meer dan 40 zalen waarin je kunt zien hoe de 19e -eeuwse rijken leefden.

Schilderijen, oud meubilair, indrukwekkende harnassen, porselein en overdadig gedekte tafels. De heren en dames uit de 19e eeuw kunnen hier zo verder gaan met hun leven. Ook de kerk in de kasteel is met zijn glas-in-loodramen en gedoreerde muren zijn een plaatje!

Schloss Wernigerode is van mei tot en met oktober dagelijks geopend. Daarnaast opent het ook zijn deuren tijdens vakanties.

Struinen door historisch Wernigerode

Van het kasteel naar de historische Altstadt van Wernigerode is een kleine stap. Met de bouw van het slot in 1110 zijn er ook mensen die bij het kasteel woningen gaan bouwen. Ruim 100 jaar later, in 1229, krijgt de plaats stadsrechten.

Ondanks de verwoestende brand in 1847 is de historische binnenstad prachtig. Wandel door de smalle straatjes, laat je betoveren door de traditionele vakwerkhuizen of kom tot rust op een van de mooie terrasjes.

Bijzondere gebouwen in de Altstadt zijn het Rathaus,  Krummelsches Haus, Schiefes Haus en das Kleinstes Haus.

Rathaus

Rathaus Wernigerode
Het raadhuis op het Marktplatz wordt gezien als een van de mooiste in Europa (foto: Archiv Wernigerode Tourismus GmbH)

Twee spitse torenpunten, een toren met een ronde punt, erkers, een opvallende oranje kleur op de gevel en natuurlijk vakwerkstijl. Het oude Rathaus aan de Markt is een bezienswaardigheid. Graaf Heinrich laat het in 1420 bouwen als speelhuis. Ruim 100 jaar later, als het raadhuis in de stad door brand wordt verwoest, krijgt het zijn huidige bestemming.

Tegenwoordig wordt het raadhuis gezien als een van de mooiste raadhuizen in Europa. En daar valt heel weinig tegenin te brengen. Let vooral ook even op de figuren die de dakbalken ondersteunen. Deze zijn uit hout gesneden.

Krummelsches Haus

Krummelsches Haus
De voorgevel van het Krummelsches Haus bestaat uit bewerkt hout (foto: jggrz via Pixabay)

Ook een huis dat direct opvalt is het Krummelsches Haus aan de Breiten Strasse. Waar andere panden strakke gevels hebben, is de houten voorgevel hiervan een groot kunstwerk. Met de hand is het bewerkt tot een houtsnijwerk. De afbeeldingen van verschillende continenten zijn indrukwekkend.

Schiefes Haus

Das schiefe Haus

Sta je naast het Schiefes Haus in Wernigerode, dan krab je jezelf toch even achter de oren. De voorgevel van het huis hangt zo’n stuk naar voren, dat je je afvraagt hoe het al die eeuwen zo heeft kunnen blijven staan. De bijnaam scheef huis is meer dan terecht. Het huis is ongeveer een keer zo scheef als de Toren van Pisa.

In 1680 is de woning gebouwd als volmolen, waar wol werd vervilt voor de lakenindustrie. Doordat het water langs de fundering liep, is het pand in de loop der eeuwen verzakt en scheef gaan staan.

Tegenwoordig is in het Schiefes Haus een museum gevestigd. In de galerie is aandacht voor de historie van de stad en fotografiekunst.

Kleinstes Haus

Kleinstes Haus Wernigerode
Het kleinste huis is tegenwoordig een museum (foto: Michael Bader/Investitions- und Marketinggesellschaft Sachsen-Anhalt mbH)

Hoe leefden de minderbedeelden een paar honderd jaar geleden? Dat ontdek je in kleinste huis in Wernigerode, aan de Kochstrasse. Gebouwd in de 18e eeuw, is het huis slechts 4,20 meter diep en 2,95 meter breed. Met een woonkamertje van 10 vierkante meter en een slaapkamer er boven, zou het nu in Nederland prima dienst doen als studentenkamer. Maar van de buitenkant wel een heel bijzondere.

Wil je weten hoe de mensen hier vroeger in woonden? Bezoek het huisje dan zeker. Tegenwoordig is het een klein museum.

Stadspoort Westerntorturm

Wernigerode Westerntorturm

Door de eeuwen heen is Wernigerode uit zijn voegen gegroeid. Om uit te breiden, is daarom de oude stadsmuur verdwenen. Gelukkig is de Westerntorturm er nog als stille getuige. Deze 41 meter hoge toren was een van de vroegere stadspoorten. Een mooi stuk historie.

Activiteiten in Wernigerode

Wat Wernigerode als stad onderscheid, zijn de verschillende activiteiten die je in de stad kunt doen. Leer de Harz kennen in het Harz Museum of ga met de kinderen naar het miniaturenpark of de dierentuin. En welke jongen of man maak je niet blij met een bezoek aan een luchtvaartmuseum?

Harz Museum

Ontdek de geschiedenis van de Harz in het Harz Museum. Van fossielen en mineralen tot de fauna en flora in dit natuurgebied is er aandacht in het museum. Ook is er een expositie over het oude Wernigerode en is er kunst te zien van kunstenaars uit het Harzgebergte.

Daarnaast heeft het Harz Museum ook regelmatig grote wisselende tentoonstellingen.

Luchtvaartmuseum Wernigerode

Wernigerode_e-m10_1015198176

Ruim 50 historische vliegtuigen, vliegtuigonderdelen, maar ook straaljagers, helikopters, modernere vliegtuigen en pilotenoutfits. De liefhebber van vliegtuigen wordt op zijn wenken bediend in het Luchtvaartmuseum Wernigerode.

Leer over hoe de mens de lucht veroverde, ontdek de vliegtuigen die zijn gebouwd en gebruikt voor de film Bridge of Spies en ruik de geur van kerosine. En heb je ooit zelf de droom gehad om achter de stuurknuppel te zitten? Stap dan in een van de flight simulators. Belangrijk om te weten; de ervaring in een flight simulator moet je van te voren boeken bij het luchtvaartmuseum.

Brandweermuseum

Duik in de geschiedenis van de brandweer in Wernigerode in het plaatselijke brandweermuseum. Dit knusse museum staat vol met historisch blusmateriaal en modernere brandweerwagens. Een leuke ontdekkingstocht door de tijd heen. Leuk zijn de uniformen en de helmen die de brandweerlieden door de jaren droegen.

Miniaturenpark Kleiner Harz

Miniaturenpark Kleiner Harz
De Brocken is een van de 60 bezienswaardigheden die is nagebouwd (foto: Christian Reinboth/Flickr)

Het Miniaturenpark Kleiner Harz is een hartstikke leuk uitje met kinderen. Waan je een reus in dit park, waar zo’n 60 beroemde bezienswaardigheden uit de Harz zijn nagebouwd in een mooi parklandschap.

Alles is op een schaal van 1:25 nagemaakt en dat heeft imposante bouwwerken opgeleverd. Van het Schloss Wernigerode tot het Markplein in Goslar en zelfs de Brockenbahn rijdt hier rond.

Bezoek naast het Miniaturenpark Kleiner Harz ook het naastgelegen park. Voor de ouderen zijn hier 60 thematuinen aangelegd en is er kunst, voor de kinderen is hier een speeltuin en een kinderboerderij. Of ga gezellig met de hele familie minigolf spelen.

Wildpark Christianental

Luchs

Wildpark Chrisianental is nog zo’n geweldig uitje met het gezin. In deze dierentuin leven dieren die in het wild ook voorkomen in Duitsland. Denk aan edelherten, damherten, moeflons en everzwijnen, maar ook wilde katten, lynxen, steenmarters en verschillende vossen.

Indrukwekkend zijn de reusachtige sequoiabomen. Ook zijn er grote volières met enorme oehoes, sneeuwuilen en andere roofvogels.

De entree van dit park is slechts een euro per persoon.

Wernigerode: Poort naar de Harz

Wernigerode ligt aan de noordzijde van het Harzgebergte en is het echt de poort tot dit nationaal park. Pak de stoomtrein, stap uit op de hoogste berg Brocken of trek nog dieper het gebied in.

Brocken: Hoogste berg in de Harz

Brocken
Met 1142 meter is de Brocken de hoogste berg in de Harz (foto: Bernd Kregel )

Niet ver van Wernigerode vandaan ligt de Brocken, de hoogste berg van Noord-Duitsland. Deze kale reus is 1142 meter hoog en is vanuit de wijde omgeving te zien. Duizenden jaren is het geteisterd door wind, kou en warmte. Daarom groeien er op de top helemaal geen bomen.

Regelmatig is de top helemaal opgelost in de mist. Hierdoor zijn er talloze legendes ontstaan over heksen en duivels die hier zouden leven. Tijdens de Koude Oorlog mocht je niet naar de top toe, die op de grens van Oost- en West-Duitsland lag. De DDR bouwde hier een spionagestation waarmee ze grote delen van West-Duitsland konden bespioneren.

Sinds beginjaren ’90 is de berg weer open voor publiek en is het een van de populairste bezienswaardigheden in de Harz. Wandel naar boven en geniet van het uitzicht. Is het beklimmen van de berg voor jou te zwaar? Neem dan de Brockenbahn, een stoomtrein die je naar de top brengt.

Brockenbahn: Met de stoomtrein de berg op

Brockenbahn
De stoomtrein Brockenbahn brengt je in anderhalf uur naar boven (foto: Harzer Schmalspurbahnen )

Een van de leukste uitjes in de Harz is een tocht met een stoomtrein over de smalspoorspaan. De Brockenbahn brengt je vanuit Wernigerode in anderhalf uur naar de top van de Brocken. Een tocht van 19 kilometer en zo mooi.

Onderweg slinger je door het prachtige landschap van de Harz. Voortgetrokken door locomotieven die stoom uitblazen, net als honderd jaar geleden. Niet alleen rijdt de trein in de lente en zomer, ook in de winter raast het ijzeren ros voort. Ploeterend door de sneeuw levert dit ook een unieke reis op.

TIP: Voordelige vakantie met de HarzCard

Heb je plannen om meerdere activiteiten in de Harz te gaan doen? Met de HarzCard krijg je gratis toegang tot meer dan 100 attracties, waaronder een gratis rit met de Brockenbahn. Zeker als je van plan bent om een ritje met de stoomtrein te gaan maken, kan deze kaart erg interessant zijn.

Ontdek alle attracties waar de HarzCard voor geschikt is, de prijs en waar je hem kunt kopen.

Op vakantie in Wernigerode

Wordt het een vakantie in de Harz? Dan is Wernigerode een geweldige uitvalsbasis. De stad ligt tussen de steden Goslar en Quedlinburg in, op nog geen 500 kilometer rijden van Utrecht. In de omgeving zijn talloze mooie wandelroutes te vinden in de natuur en bovendien zijn er vele activiteiten in de buurt.

Vakwerkhuizen in Wernigerode
De historische binnenstad telt nog vele oude vakwerkhuizen (foto: Michael Bader/Investitions- und Marketinggesellschaft Sachsen-Anhalt mbH)

Hotels in Wernigerode

In de stad zijn vele leuke hotels en appartementen te vinden. Van prachtige klassieke vakwerkhuizen tot moderne hotels. Op Trivago vind je het voordeligste aanbod.

Ga je voor luxe? In de Altstadt, aan de Marktplatz en vlakbij het Rathaus, staat het schitterende hotel Gotisches Haus. Hier ga je helemaal niets tekort komen.

Vakantiepark Hasseröder

Ga je met het gezin op vakantie, dan is vakantiepark Hasseröder in Wernigerode net iets voor jullie. Mooie moderne en ruime huisjes op een keurig park, dat over een eigen subtropisch zwembad beschikt. Daarnaast is er een indoor speelhal voor de kinderen, bowling- en kegelbanen en andere activiteiten.

Zit dit vakantiepark vol? Dit zijn de 10 leukste vakantieparken in de Harz. Of is een vakantiehuisje in de natuur ook goed? Wij hebben de 10 leukste natuurhuisjes in de Harz voor jou op een rij gezet.

Campings bij Wernigerode

Gaan jullie liever kamperen? In de omgeving van de Wernigerode zijn verschillende campings te vinden, waaronder Campingplatz Alte Waldmühle. Vind de beste campings op ANWB Camping en reserveer een plaats.