Straatjes vol kinderkopjes slingeren tussen de Ottomaanse huizen door op de hellingen. In de charmante stad Berat lijkt de tijd te hebben stil gestaan. Deze plaats in het hart van Albanië neemt me mee naar vervlogen tijden.
De stad Berat betovert je misschien direct al, maar breng ook zeker een bezoek aan de schilderachtige omgeving. Ruige bergen in de verte, weelderig groen om je heen. Even verderop kronkelt de rivier Osum ruig door de vallei, terwijl het imposante kasteel van Berat vanaf een heuveltop uitkijkt over het tafereel. Dit is voor mij Albanië op zijn best.
Ontdek Berat
Als ik door de smalle straatjes van Berat loopt, vult mijn neus zich met de geur van vers gezette koffie uit de traditionele cafetaria’s. In de warmere maanden vermengt zich dit met de geur van bloeiende bloemen en een vleugje dennenhout dankzij de nabijgelegen dennenbossen.
De kleuren van de stad zijn al even betoverend. De witgekalkte huizen met hun karakteristieke gevels zijn versierd met houten balkons. Het plaatje wordt afgemaakt met de bakken met bloemen in allerlei kleuren. De gouden zonnestralen dansen op het oppervlak van de rivier en werpen een warme gloed die de stad in een zachte glans hult, terwijl de omringende bergen steeds van kleur verschieten als er een wolk voorbij drijft. Je kunt Berat niet verlaten zonder dat de stad een onuitwisbare indruk achter heeft gelaten.
De rijke geschiedenis van Berat
Met een geschiedenis die meer dan 2400 jaar teruggaat in de tijd, heeft Berat een belangrijke rol gespeeld in Albanië. Oorspronkelijk gesticht door de Illyriërs, werd het later een Romeins bolwerk en kwam het vervolgens onder Byzantijns bestuur. Het was echter tijdens het Ottomaanse Rijk dat Berat zijn hoogtepunt bereikte en zich ontwikkelde tot een prominent administratief, commercieel en cultureel centrum.
Onder Ottomaanse heerschappij kent Berat een bloeiende periode van groei en ontwikkeling. De stad wordt bekend om zijn kenmerkende architecturale stijl. De typische Ottomaanse huizen, smalle steegjes en daarboven het iconische kasteel van Berat. Deze huizen, met hun witte gevels en houten balkons, zijn een bewijs van de Ottomaanse erfenis van de stad en hebben Berat de bijnaam De stad met de duizend ramen opgeleverd.
Vandaag de dag is Berat een levendig cultureel centrum in Albanië. Langzaamaan wordt het steeds bekender bij het grote publiek. Dat heeft onder meer te maken met de Werelderfgoedstatus, die de Unesco in 2008 aan de stad toekende. Samen met Gjirokastër is het een zeldzaam voorbeeld van de Ottomaanse bouwcultuur.
De historische bezienswaardigheden, waaronder het kasteel, oude kerken en moskeeën, bieden een kijkje in het multiculturele verleden van de stad. Ze dragen bij aan het behoud van het historische verhaal van Albanië.
11 x doen in Berat
Berat staat bekend als de stad met duizend ramen en om zijn witgekalkte huizen en houten balkons. De historische betekenis van de stad wordt geïllustreerd door het oude kasteel van Berat, dat bovenop een heuvel ligt en een adembenemend uitzicht biedt.
Met de Unesco Werelderfgoedstatus, de verschillende middeleeuwse kerken en moskeeën en een bloeiende wijncultuur, betovert de stad je met zijn rijke erfgoed, prachtige vergezichten en een heerlijke mix van geschiedenis, cultuur en natuurlijke schoonheid.
1. Slenteren door het historische centrum
De beste manier om deze stad te ontdekken is door te gaan wandelen. Slenter door het historische centrum van Berat alsof je een levend museum binnenstapt. De smalle, kronkelende straatjes zijn omzoomd met eeuwenoude Ottomaanse huizen, met kleurrijke bloemen die van de houten balkons vallen.
Loop langs de oude kerken en moskeeën, die het multiculturele erfgoed van de stad laten zien. De straten komen tot leven dankzij de bedrijvigheid van de lokale bevolking. Er wordt hier gewoond, gewerkt en geleefd. Kijk om je heen, luister naar de geluiden en snuif de geuren van de stad op.
Van de fascinerende architectuur tot de warme gastvrijheid van de mensen, een wandeling door het historische centrum van Berat is een heerlijke ervaring. Het voert je terug in de tijd en laat je tegelijkertijd het bruisende heden vieren.
2. Bezoek het kasteel van Berat
Streng kijkt het vanaf een heuvel neer op de stad, het kasteel ven Berat. Ooit een plek voor de heersers, een plek die de stad moest beschermen tegen indringers. Tegenwoordig een van de hoogtepunten van een bezoek aan de stad.
Als je de heuvel oploopt om het kasteel te bereiken, valt je blik op het indrukwekkende uitzicht over Berat en de omgeving. Binnen het kasteel verken je een doolhof van geplaveide straatjes en loop je langs eeuwenoude ruïnes die als stille getuigen van het verleden van de stad staan.
Het kasteel herbergt een verscheidenheid aan architectonische hoogstandjes, waaronder middeleeuwse kerken versierd met prachtige fresco’s en ingewikkelde mozaïeken, evenals de imposante Rode Moskee, een voorbeeld van de Ottomaanse architectuur.
Vanaf de vestingmuren van het kasteel kun je genieten van het panoramische uitzicht op de rivier de Osum die door de vallei kronkelt en de pittoreske stad eronder.
3. Ontdek de Ottomaanse wijk Mangalem
De wijk Mangalem is een historische wijk op de rechteroever van de rivier Osum. Het staat bekend om zijn unieke architectuur, rijke geschiedenis en betoverende schoonheid.
Als ik begin met het ontdekken van de betoverende Mangalem buurt, is als het alsof ik binnenstap in een wereld die al eeuwen stilstaat. De geplaveide straatjes, traditionele Ottomaanse huizen, iconische kerken en het moslim heiligdom Helveti Tekke. Maar er zijn ook kleine ambachtswinkels, lokale markten en gezellige restaurants waar je kunt genieten van heerlijke Albanese gerechten en specialiteiten.
De buurt leeft met de geluiden van het lokale leven. Ik geniet van het gelach van spelende kinderen op straat en de verleidelijke aroma’s uit de Albanese keuken die uit open deuropeningen komen waaien. Met haar pittoreske charme en authentieke sfeer nodigt de wijk Mangalem me uit om mezelf onder te dompelen in het traditionele Albanese leven.
4. Wandel over de Gorica brug
Al sinds de middeleeuwen verbindt de Gorica brug (Ura e Gorices) twee delen van Berat met elkaar. Aan de ene kant van de rivier Osum ligt de wijk Mangalem, aan de andere kant de wijk Gorica. Hoewel de huidige Ura e Gorices stamt uit de 18e eeuw, is het een van de oudste bruggen in Albanië.
Wanneer ik op de stenen bogen van deze historische brug stap, voel ik de echo’s van voetstappen die hier al eeuwenlang overheen lopen. Vanaf de brug word ik getrakteerd op een mooi uitzicht op de rivier Osum, waarvan het water zachtjes onder je door stroomt. Kijk ik omhoog, dan zie ik de witte stad. Prachtig!
De brug zelf is een opvallend architectonisch hoogstandje, versierd met stenen beeldhouwwerken. Hij bestaat uit grote stenen blokken en heeft een enkele boog die sierlijk de Osum overspant.
5. Cultuursnuiven in het Etnografisch Museum
Ontdek het traditionele leven van de inwoners Berat en de cultuur in de omgeving in het Etnografisch Museum. Dit museum is gevestigd in een traditioneel Ottomaans huis en is eigenlijk zelf een kunstwerk, dankzij zijn goed bewaarde architectuur, houten interieurs en kleine details.
Het museum in de wijk Mangalem neemt je mee naar een vervlogen tijdperk. Je wordt er omringd door een uitgebreide collectie historische vondsten, huishoudelijke voorwerpen en traditionele kostuums. Ze geven een kijkje geven in het dagelijks leven van de vroegere inwoners van Berat.
Verken de verschillende kamers die zorgvuldig zijn gereconstrueerd. Een van de hoogtepunten voor mij is de uitgebreide verzameling traditionele kledingstukken, handgeweven tapijten en borduurwerken, waarmee ik een inzicht krijg in de rijke ambachtelijke tradities van de regio.
6. Middeleeuwse schilderkunst in het Onufri Museum
Ook in de wijk Mandalem staat het Onufri Museum. Dit museum is vernoemd naar de beroemde Albanese iconenschilder Onufri en herbergt een opmerkelijke collectie religieuze kunst. Van prachtige iconen tot religieuze kunstwerken uit verschillende eeuwen.
Onufri leefde in de 16e eeuw en wordt gezien als een van de belangrijkste kunstenaars op de Balkan in die periode. Zijn iconische schilderijen worden gekenmerkt door hun expressieve vormen.
Naast de werken van Onufri hangen er ook werken en iconen van schilders uit de regio. Daarmee biedt het museum een inzicht in het rijke artistieke erfgoed van Berat en de betekenis ervan in de Byzantijnse en post-Byzantijnse kunsttradities. Elk kunstwerk getuigt van de vaardigheid en het vakmanschap van de kunstenaars uit die tijd.
7. Moderne kunst in de Berat Kunstgalerie
Een bezoek aan de Berat Kunstgalerie betekent een blik op levendige hedendaagse kunstscene in Berat. De galerie heeft een breed aanbod aan kunstwerken, waaronder schilderijen en beeldhouwwerken van lokale en internationale kunstenaars.
De galerie biedt kunstenaars een platform om hun talent te laten zien en biedt bezoekers de gelegenheid om met verschillende kunstvormen en stijlen kennis te maken. Van abstracte composities tot tot nadenken stemmende werken.
8. Bewonder de Kerk van de Heilige Drie-eenheid
Vlak naast de Gorica brug in de wijk Mangalem ligt de kerk van de Heilige Drie-eenheid, ook wel bekend als de Kerk van de Heilige Drie-eenheid van de Zuilen. Het is een prachtig voorbeeld van Byzantijnse architectuur. De opvallende buitenkant, versierd met prachtige bewerkte stenen en decoratieve elementen, is een lust voor het oog. Binnen ontdek ik indrukwekkende fresco’s en religieuze iconen die Bijbelse scènes uitbeelden.
Op korte afstand ligt de St. Mary’s kerk, ook wel de “Kerk van St. Mary of Blachernae” genoemd, in het kasteel van Berat. Deze middeleeuwse kerk staat bekend om de prachtige fresco’s die de muren en het plafond sieren. Elk fresco verbeeldt levendige religieuze verhalen, met rijke kleuren en minutieuze details die verhalen over geloof en toewijding vertellen.
9. Bezoek de Rode Moskee, Koningsmoskee en Vrijgezellenmoskee
Albanië is een land met twee grote godsdiensten, het christendom en de islam. Daarom vind je in Berat verschillende indrukwekkende moskeeën, zoals de Rode Moskee, de Koningsmoskee en de Vrijgezellenmoskee.
De Rode Moskee, ook bekend als de Moskee van Mehmed Pasja, valt op door zijn kenmerkende rode tint en elegante Ottomaanse ontwerp. De sierlijke minaret en ingewikkelde versieringen stralen een gevoel van grandeur uit, terwijl het interieur is voorzien van prachtige kalligrafie en ingewikkeld tegelwerk.
De Koningsmoskee, ook wel de Moskee van de Sultan genoemd, is een ander architectonisch juweeltje dat het islamitische erfgoed van de stad laat zien. De grootsheid is te zien aan de hoge minaret, de uitgebreide koepel en de zorgvuldig bewerkte decoratieve elementen. Binnen herbergt de moskee een gebedshal versierd met prachtige geometrische patronen en Arabische inscripties.
De vrijgezellenmoskee, plaatselijk bekend als de Beqar moskee, is bescheidener maar toch charmant. De intieme schaal en eenvoud dragen bij aan de aantrekkingskracht en de moskee onderscheidt zich door de houten minaret en de uitnodigende binnenplaats. Het dient als een verzamelplaats voor de lokale bevolking om te bidden en deel te nemen aan gemeenschapsactiviteiten.
10. Ontdek de Soufi-traditie in Helveti Tekke
De Helveti Tekke, of Derwisj Lodge, is een belangrijk cultureel monument dat teruggaat tot de 18e eeuw. Het wordt geassocieerd met het soefisme, een mystieke tak binnen de islam en dient als ontmoetingsplaats voor volgelingen van de Helveti Soefi-orde.
Als ik de tekke binnenwandel, word ik omgeven door een sfeer van rust. De ruimte straalt een gevoel van sereniteit uit, met zijn eenvoudige maar elegante architectuur en prachtig versierde gebedshal.
Binnen in de tekke kun je getuige zijn van betoverende soefirituelen en ceremonies, zoals wervelende derwisjen, bekend als Sema. Bij deze rituelen draaien de deelnemers in sierlijke, meditatieve bewegingen, die een spirituele reis en eenwording met het goddelijke symboliseren. De Soefitraditie legt de nadruk op innerlijke verlichting, goddelijke liefde en een diepe band met God. Helaas, niet op het moment dat ik er ben.
11. Wandelen door de Osum-kloof
Berat is prachtig, de natuur rondom de stad is geweldig. Een van de mooiste plekken is de Osum-kloof. Hier stroomt het kristalheldere water van de Osum tussen de hoge rotsen door. Het is een plek waar je kunt kanoën, raften en aan canyoning kunt doen, maar ook prachtig kunt wandelen.
Terwijl je je een weg baant door de kloof, kun je verschillende natuurlijke wonderen tegenkomen, waaronder watervallen en verborgen grotten. Het geluid van het stromende water en de zoete geur van de natuur verspreiden zich door de lucht, in deze ongerepte wildernis.
Ik kies voor een van de verschillende wandelroutes met diverse moeilijkheidsgraden door de Osum-kloof. Het is in ieder geval verstandig om stevige wandelschoenen aan te trekken en voldoende water mee te nemen, vooral tijdens warme dagen.
Een van de meest populaire wandelroutes in de Osum-kloof is de Osum Canyon Trail. Deze wandeling begint bij het dorp Dardhe en leidt je door adembenemende landschappen, langs kliffen en uitkijkpunten, en biedt een prachtig uitzicht op de rivier beneden. De wandeling duurt een paar uur.
Albanees eten in de beste restaurants van Berat
Wil je graag de Albanese keuken ontdekken? Ga in Berat op zoek naar lokale culinaire hoogstandjes om de authentieke smaken te ervaren. Een gerecht dat je zeker moet proberen is Byrek, een hartig gebakje gevuld met verschillende ingrediënten zoals kaas, spinazie of vlees. Je kunt heerlijke Byrek vinden bij plaatselijke bakkerijen of straatverkopers in de hele stad.
Een andere niet te versmaden specialiteit is Tavë Kosi, een tongstrelend gerecht gemaakt van mals lams- of kalfsvlees, yoghurt en kruiden, gebakken tot in de perfectie. Mijn favoriet! Ook mag je Qofte niet overslaan. Dit zijn Albanese gehaktballetjes, vaak geserveerd met versgebakken brood en een selectie specerijen.
Vergeet niet om je culinaire reis te combineren met een glas lokale Albanese wijn, want Berat staat bekend om zijn uitstekende wijn. De bekendste restaurants in de stad waar je deze smaakvolle gerechten kunt proeven zijn Antigoni, Oda Kuksit, Onufri, Mangalemi en Taverna restaurant. Eet smakelijk!
Op vakantie naar Berat
Albanië raakt langzamerhand bekend bij een wat groter publiek. Maar het massatoerisme heeft het land nog niet ontdekt. Wil jij op vakantie naar Albanië, dan adviseren ik je om een rondreis te maken. Daarbij mag een tussenstop in Berat niet ontbreken, een van de bijzonderste steden die het land telt.
Wil je zelf een reis organiseren? Albanië telt een international luchthaven, het vliegveld van de hoofdstad Tirana. Vanuit Nederland kun je hier naartoe vliegen vanaf Schiphol, Eindhoven en Rotterdam.
Maak een route, huur een auto en ga toeren. Houd er rekening mee dat de wegen niet allemaal zo goed zijn als wij gewend zijn. Bovendien is het land bergachtig. Neem daarom de tijd voor je route.
Andere steden in Albanië
Permet