Het is een van de hoogtepunten in Riga, maar ook in Tallinn: het Zwarthoofdenhuis. Maar wat is dat eigenlijk voor een gebouw, waarvoor is het gebouwd en waar komt die bijzondere naam vandaan?

De geschiedenis gaat terug naar de tijd rond het jaar 1400, als het Broederschap van St. Mauritius wordt opgericht. Het is een gilde voor ongetrouwde Duitse kooplieden en scheepbouwers die actief zijn in Lijfland, het tegenwoordige Estland en Letland. In eerste instantie is het een militaire organisatie, maar veranderd in de loop der jaren steeds meer in een sociale organsiatie. De groep wordt al snel het Broederschap van de Zwarthoofden genoemd.

Zwarthoofdenhuis Tallinn
Het Zwarthoofdenhuis in Tallinn (foto: Wikimedia/China crisis)

Een bijzondere naam, dat is het zeker. De geschiedenis hiervan gaat ruim 1.700 jaar terug in de tijd. St. Mauritius is de beschermheilige van het Broederschap van de Zwarthoofden. Hij was in de derde eeuw de aanvoerder van het Thebaanse Legioen, een Romeinse legereenheid die bestond uit christenen uit het huidige Egypte. Zij werden door keizer Maximianus naar Gallië gestuurd om een opstand van lokale christenen neer te slaan. Mauritius en zijn leger weigerden.

De straffen in die tijd zijn gruwelijk. Maximianus geeft opdracht om elke tiende soldaat te doden. Maar Mauritius en zijn volgelingen geven niet toe. Uiteindelijk wordt het hele legioen vermoord. Binnen de Rooms-Katholieke kerk worden zij als martelaars gezien. Mauritius wordt een heilige.

Zwarthoofdenhuis Tallinn houtsnijwerk
Houtsnijwerk boven de ingang in Tallinn (foto: Wikimedia/Pierre ANdre Leclercq)

Moorse koppen op het Zwarthoofdenhuis

Als je de Zwarthoofdenhuizen in Tallinn en Riga bekijkt, dan vallen de Moorse koppen op. Die linken duidelijk naar St. Mauritius en zijn legioen, afkomstig uit het Egyptische Thebe. Tegenwoordig staat de stad bekend als Luxor, vernoemd door de Arabieren naar het Romeinse fort wat er staat.

Het Broederschap van de Zwarthoofden kende nogal wat prominente leden. Onder meer de Russische tsaren Peter I, Paul I en Alexander I werden ereleden van het broederschap.

Ingang Zwarthoofdenhuis Riga
De ingang van het gebouw in Riga (foto: Wikimedia/Brunswyk)

Zwarthoofdenhuis Riga

Het Zwarthoofdenhuis Riga staat aan het Stadhuisplein, midden in het oude stadscentrum. Met zijn rijk versierde gevel kun je er niet omheen. Helaas is het niet de originele versie uit de 14e eeuw. In 1941 bombarderen de Duitse legers het gebouw. Pas tussen 1993 en 1999 wordt het herbouwd.

Zwarthoofdenhuis Tallinn

Iets minder opvallend, maar zeker niet minder mooi, is het Zwarthoofdenhuis in Tallinn. Zie daar de Nederlandse stijl van bouwen terug. Arend Passer renoveerde het pand in 1597. Het Broederschap van de Zwarthoofden is geen eigenaar meer. Tegenwoordig kun je hier evenementen en concerten bezoeken.

In 1940 verdwijnt het Broederschap van de Zwarthoofden uit Tallinn en Riga, nadat de Sovjet-Unie de landen annexeert. Tegenwoordig is de organisatie nog steeds actief in Hamburg.

Zwarthoofdenhuis Riga
Het Zwarthoofdenhuis in Riga (foto: Pixabay/Makalu)

Stedentrip naar Riga of Tallinn

Riga en Tallinn zijn beide prachtige steden en zeer geschikt voor een stedentrip. Je vindt er prima hotels en restaurants, de steden kennen een goed uitgaansleven en natuurlijk is er van alles te bekijken. Bezoek je Riga en hou je van de zee? Dan moet je zeker de trein of auto even pakken naar Jurmala met zijn goudgele stranden, een half uur verderop.